Kategorie
Literatura nordycka

Norweska królowa zbrodni

Oko Ewy Karin Fossum to „Thelma i Louise”, tyle, że akcja rozgrywa się na norweskiej prowincji. Jest tu obskurny bar, jak doda jego właściciel, męski klub i obleśne typy, stali jego klienci. Jest dobry i wyrozumiały podkomisarz Konrad Sejer. Są mężczyźni, którzy swoim odrażającym zachowaniem prowokują kobiety do zbrodni. Jest przestępca, młody, przystojny chłopak, który uwodzi kobietę.   

Nierozłączne przyjaciółki, które musiały rozstać się, gdy rodzice Marii postanawiają wyjechać z miasteczka. Dwie dorosłe kobiety, które spotkają się po dwudziestu paru latach, i na swój sposób biorą sprawy w swoje ręce. Ewa próbuje żyć z malowania, rozwija własną technikę, która spotyka się z uznaniem krytyki. Stypendium artystyczne przestaje wystarczać na życie, gdy przytłoczony osobowością żony mąż postanawia ją zostawić. Ją i ich córkę. Ewa zostaje matką samotnie wychowującą dziecko. Matką, której nie stać na ciepły posiłek dla nich dwojga, nie stać na regularne opłacanie rachunków. Maria to herszt ich bandy z dzieciństwa, marzy o pensjonacie na południu Francji. Marzy szybko i jeszcze szybciej dąży do celu. Wraca do ich rodzinnego miasteczka i zajmuje się prostytucją, dzięki której wkrótce odkłada dwa miliony koron. Cel wydaje się być bliski. Maria próbuje pomóc przyjaciółce i wkręca ją w dochodowy interes.

Jest chłodny wrześniowy poranek, październikowy wieczór z przenikającym wietrzyskiem, krople wody oderwane ze spienionej fali rzeki, osiadające na ubraniach bohaterów. Jest skandynawski półmrok, zimno i oczekiwanie na słońce, światło dnia. Są wyludnione ulice, sąsiedzi nie wtrącający się w nieswoje sprawy. To dobre warunki na popełnienie zbrodni.

Ani Maria, ani Ewa nie przypuszczały, czym skończy się ich ponowne spotkanie. Nie wiedziały, jak wiele mogą znieść i do czego są zdolne. Czy podkomisarz Sejer zdąży pomóc, chociaż jednej z nich?

Karin Fossum, Oko Ewy (Evas øye, 1995r.), tłum. z norweskiego Maria Gołębiowska-Bijak, Wydawnictwo „Książnica”, Katowice 2000.

Karin Fossum(ur. 6.11.1954, Sandefjord), „norweska królowa zbrodni”. Wcześniej pisała pod nazwiskiem panieńskim Mathisen. Już jako dziecko dużo pisała, początkowo to były listy i pamiętnik. Pierwszym tekstem, który napisała był opis mężczyzny, który palił papierosa własnoręcznie skręconego. Po przeczytanie książki „Sauda, streik” postanowiła zostać pisarką. Pracowała w ośrodku dla umysłowo chorych a przeżycia wyniesione z pracy stały się bazą dla jej twórczości. Zadebiutowała w 1974 r. tomem wierszy Może jutro (Kanskje i morgen) i jednocześnie została laureatką nagrody literackiej im. Tarjei Vesaasa, przyznawanej debiutantom. Ma dwójkę dzieci: Martin i Vilde, pracowała w szpitalu, jako taksówkarz, kasjerka w sklepie i pracowniczka ośrodka dla narkomanów. Dużą popularność przyniósł jej cykl powieści kryminalnych, których bohaterem jest Konrad Sejer. Najpierw pisze spisując wszystkie myśli, na gorąco a potem poprawia wszystko przez rok.

Twórczość chronologicznie:
1975 Kanskje i morgon (Może jutro)
1978 Med ansiktet i skyggen (wiersze)
1992 I et annet lys (opowiadania)
1994 Søylen (opowiadania)
1995 Evas øye (Oko Ewy, Pol. 2000)
1996 Se deg ikke tilbake! (seria z Konradem Sejerem)
1997 Den som frykter ulven (seria z Konradem Sejerem)
1998 Djevelen holder lyset (seria z Konradem Sejerem)
1999 De gales hus (powieść)
2000 Elskede Poona (seria z Konradem Sejerem)
2002 Svarte sekunder (seria z Konradem Sejerem)
2002 Jonas Eckel (powieść)
2003 Natt til 4. November (powieść)
2004 Drapet på Harriet Krohn (powieść)
2004 Noveller i utvalg (opowiadania)
2006 Brudd (powieść)
2007 Den som elsker Noe annet (powieść)

Nagrody i wyróżnienia:

1974 – Tarjei Vesaas’ debutantprisKanskje i morgen.
1996RivertonprisenSe deg ikke tilbake.
1997GlassnøkkelenDen som frykter ulven.
1997BokhandlarprisenDen som frykter ulven.
2000 – BrageprisenElskede Poona.
2002Svenska Deckarakademin kåra Svarte sekunder til årets beste kriminalroman omsett til svensk.
2003 – Cappelenprisen.
2005 nominowana do The Golden Dagger, międzynarodowej nagrody dla najlepszej powieści kryminalnej


Sfilmowane powieści:

Evas øye – film kinowy. Reż: Berit Nesheim. Konrad Sejer grany przez Bjørn Sundqvist.
Se deg ikke tilbake. Reż: Eva Isaksen. Konrad Sejer grany przez Bjørn Sundqvist.
Djevelen holder lyset. Reż: Eva Isaksen. Konrad Sejer grany przez Bjørn Sundqvist.
Elskede Poona. Reż: Eva Isaksen. Konrad Sejer grany przez Bjørn Sundqvist.
Den som frykter ulven – film kinowy. Reż: Erich Hörtnagl. Konrad Sejer grany przez Lars Bom.
Svarte sekunder. Reż. Eva Isaksen. Konrad Sejer grany przez Bjørn Sundqvist.

źródła:
1) Karin Fossum, Polska Wikipedia: http://pl.wikipedia.org/wiki/Karin_Fossum
2) Karin Fossum, Szwedzka Wikipedia: http://sv.wikipedia.org/wiki/Karin_Fossum
3. Karin Fossum, Norweska Wikipedia: http://nn.wikipedia.org/wiki/Karin_Fossum
4) Strona domowa Karin Fossum: http://www.cappelendamm.no/main/katalog.aspx?f=7022
5) http://home.no.net/forfatte/fossum/fossum.html

tagi: literatura norweska, skandynawska, skandynawskie, norweskie autorki, norweska powieść, kryminał norweski, skandynawski, najlepsza norweska powieść kryminalna